Make your own free website on Tripod.com
O GORI 2
  
                                        
                                              Dzamija na Sar-planini iz 1238. godine

Mnogi su svojatali ove ponosne gorStake i nastojali ih asimilirati, ali su oni istrajavali u tome da su Bosnjaci. Na podrucju Gore zivi stopostotno muslimansko stanovnistvo. Danasnju Goru cini 19 sela na Kosovu, devet u Albaniji i dva sela u Makedoniji

Pise: Samir Ahmeti

Na tridesetak kilometara od kosovskoga grada Prizrena, savladavajuci brdoviti masiv, naici cete na gradic Dragas. Potrebno je pola sahata naporne voznje automobilom uzbrdo iz Prizrena da se stigne do planinske oblasti poznate kao Gora. Tu, na nadmorskoj visini od 900 metara, pa sve do 1.400 metara nadmorske visine, zivi narod poznat kao Goranci. Naziv Goranci dobili su po planinskom podrucju koje nastanjuju.

U nekim starijim spisima bosanskih autora spominju se kao Gorani ili Gorjanci. Goranci naseljavaju podnozja i kotline Sar-planine na tromedji Albanije, Makedonije i Kosova. Starije ime Dragasa je Gorancima poznato kao Krakosta.
Ni sami Goranci ne mogu pouzdano dokazati dolazak u te krajeve, osim sto se slazu u tome da su cistokrvni Bosnjaci. Ima vise verzija njihove pojave na ovom podrucju. Cak se tvrdi da su Sar-planinu nastanili prije dolaska Osmanlija i osvajanja Balkanskog poluotoka. Jos je jedna zanimljivost vezana je za njih. To je da su vec tada prakticirali islamski nacin zivota. Dokaz tome je i dzamija u selu Mlike u Gori i brizljivo cuvani natpis na kamenoj ploci iz 688. godine po hidzretskom kalendaru, tj. iz 1238. godine, odnosno 151 godinu prije Kosovske bitke.
Tu, u Gori, zivi stopostotno muslimansko stanovnistvo.

Pecalbari u Bosni:
Danasnju Goru cini 19 sela na Kosovu, devet sela se nalazi u Albaniji, a dva sela su u Makedoniji. Sva sela su zbijenog tipa, a razlozi tome su brdovitost i bojazan od napada pljackasa stoke iz susjednih zemalja.
Poslije zavrsetka Drugog svjetskog rata i formiranja nove drzavne granice izmedju Albanije i tadasnje Jugoslavije, devet goranskih sela je ostalo na albanskoj teritoriji. Zaboravili su ih i familija i albanske vlasti. Raspadom SFRJ, dva sela su opet pripala drugoj drzavi - Makedoniji.
Goranci su se dugo bavili stocarstvom. Osnovna hrana im je bila mlijeko i mlijecni proizvodi, kao i nesto malo zita koje su sijali. Duge i hladne zime su Gorancima cesto donosile glad i siromastvo, tako da su bili prisiljeni napustati svoje ognjiste i odlaziti u vece gradove. Tih pecalbara ima i u Bosni i Hercegovini, a poznati su kao vrsni slasticari i buregdzije.
Povlacenjem Osmanlija za vrijeme Balkanskih ratova, mnogi Goranci se iseljavaju i odlaze u Tursku, Egipat i Siriju.

Budjenje vjerske svijesti:
Najvise su se zadrzavali u turskim gradovima. Po staroj Jugoslaviji su se nastanjivali izmedju dva svjetska rata, a narocito je bilo izrazeno iseljavanje Goranaca nakon Drugog svjetskog rata. Najvise su se bili skoncentrirali po kosovskim gradovima, ali i po drugim vecim gradovima - Sarajevu, Beogradu, Zagrebu, Rijeci, Skoplju...
Nakon rata NATO-pakta i Savezne republike Jugoslavije te politickih neprilika u toj regiji, Goranci su ponovo bili  primorani napustati Kosovo i rodnu Goru. Ovog puta za svojom nafakom i opskrbom odlaze mnogo dalje, kao muslimani  u  krscanske zemlje, zemlje Zapadne Evrope i Skandinavije, odnoseci sa sobom ono malo islamskog znanja koje su stekli.

Ali, evo nam radosne vijesti stizu od Goranaca i to je radost za cijeli ummet. Zeljni su da sto vise saznaju o svojoj vjeri, mladost Gore koja je uspostavila kontakte sa muslimanskom bracom i sestrama iz Bosne i Hercegovine. Takodjer, Goranci koji zive u Luksemburgu, Belgiji, Svicarskoj, Austriji i Italiji, bude se u svjetlu islama. Goranci se po prvi put u svojoj historiji organiziraju u cuvanju svoje vjere na tim prostorima kao i medju narodima koji imaju mozgove isprane idejama komunisticke vladavine. Nadati se da to nije kratkorocno, da ce u tome ustrajati i da ce napokon uspjeti ocuvati svoju vjeru na putu dave.

                                   Clanak je izdat u www.saffbih.com br. 68



O GORI